دانشکدهی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران ، dramirahmadsh@yahoo.com
چکیده: (4529 مشاهده)
اخلاق فضیلتمدار در ارتباط پزشک و بیمار، یعنی ابتدا اخلاق پزشکی را به اخلاق پزشکان فروکاهیم و سپس پزشک اخلاقی را پزشکی بدانیم که به فضائل اخلاقی متصف باشد. فضائل اخلاقی در آموزههای شیعی قریب ۱۵۰ عددند که بسیاری از آنها به حوزهی درمان ارتباط پیدا نمیکنند. حدود هشتاد فضیلت به حرفهی پزشکی مرتبط میشوند؛ اما این تعداد هم زیاد است و نمیتوان با استفاده از آیات و روایات، به تحلیل آنها پرداخت؛ ازاینرو، لزوماً دو کار باید صورت پذیرد: ۱. فضائل مرتبط با حرفهی پزشکی محدودتر شوند؛ ۲. فضائل محدودشده، در ارتباط با حرفهی پزشکی تحلیل شوند. باور و عمل به فضائل تأکیدشده در آموزههای شیعی به نگاه توحیدی در طبابت منتهی میشود و جهانبینیای متفاوت و متعالی به پزشکان اهدا میکند. این بینش که بر پایهی آموزههای قرآن و احادیث معصومان(س) است، طبابت را ابتدا رابطهای الهی میداند و سپس، به ارتباط پزشک با دیگران میپردازد. این مقاله، رابطهی الهی طبیب و نقش آن بر طبابت را تحلیل میکند. با استفاده از مطالعهی کتابخانهای ۱۳۷ فضیلت اخلاقی جمعآوری شدند و سپس، با استفاده از روش آنالیز عاملی (Factor Analysis)، فضائل مرتبط با حوزهی درمان به سیزده فضیلت محدود و با استفاده از مطالعهی کتابخانهای و بحث تمرکز گروهی، این فضائل در ارتباط با حوزهی درمان تحلیل شدند. نتیجه آنکه، چنانچه اخلاق پزشکی را مبتنی بر فضیلت بدانیم و فضائل را مبتنی بر آموزههای شیعی تفسیر و تعبیر کنیم، آنگاه به نگاه توحیدی در طبابت خواهیم رسید. این نگاه توحیدی، وجه متمایز اخلاق پزشکی شیعی و سکولار خواهد بود و به پیوند ایمان و اخلاق کمکی شایان میکند.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
اخلاق بالینی دریافت: 1396/3/9 | پذیرش: 1396/11/23 | انتشار: 1396/12/26